Học lái xe ô tô

Học lái xe b2

Học bằng lái ô tô

Chia sẻ kinh nghiệm lái xe số sàn cho người mới học lái xe

Chia sẻ kinh nghiệm lái xe số sàn cho người mới học lái xe

Để có thể chủ động kiểm soát tình huống trên đường cũng như đạt mức tiêu hao nhiên liệu hợp lý hơn khi sử dụng một chiếc xe số sàn, bạn cần những kinh nghiệm, kỹ năng cơ bản nhất cũng như kinh nghiệm truyền miệng để đời của nghề lái xe.

Lái xe số sàn sao cho đúng?

Mệt mỏi, ngao ngán mỗi khi đánh vật với số sàn khó tính, cộng thêm việc học lái xe số sàn khó sử dụng hơn học lái xe số tự động và rất dễ bị hư hỏng nếu như không biết sử dụng đúng cách. Ấy vậy mà khi đã bén duyên nhiều bác tài lại "nghiện" và chẳng muốn lên đời. Khi bắt đầu mới "chập chững" cầm vô lăng, xe số sàn là lựa chọn của gần như tất cả mọi người, khi lái được xe số sàn thì cảm giác lại rất phiêu.

Tập rú ga

Bất cứ khi nào trong đầu nghĩ cần rú, chân chỉ cần tựa vào bàn đạp ga, vòng tua máy đạt 1.000 - 1.200 vòng/phút là đạt. Đó là mức tối thiểu để đi các số mà xe không giật. Nếu đường đông, không cần mức đấy hoặc hơn thế nữa thì chuyển sang chờ ở chân thắng là vừa.

Khi nào cần sang số

 

Kinh nghiệm để đời cho người lái xe số sàn - 11

 

Tùy vào đời xe với thiết kế động cơ và hộp số mà có ngưỡng chuyển số khác nhau. Mẫu số chung khi leo lên xe lạ thường là tua máy.

Depa từ số 1: chả cần lên ga, cho côn bắt chầm chậm. Khi xe lăn bánh thì đệm ga là vừa, đó gọi là đi côn trước, khởi động dịu dàng. Đối với người chân côn chưa chuẩn, chỉ cần đi ga trước bằng cách cho mớm ga cho tua máy lên 1.000 vòng/phút rồi mới nhả côn, xe sẽ không chết máy.

Từ số 1 - 2: tua máy khoảng 1.400 - 1.800 vòng/phút chuyển sẽ được. Từ 2 - 3 tua khoảng 1.300 - 1.700. Khi ở số 2 nếu không khéo các bác tài sẽ cho những người đồng hành gật gù. Từ 3-4, 4-5 nói chung lên số khá êm, vòng tua để khoảng 1.200 - 1.600 vòng/phút.

Sau bước làm quen giúp tìm được điểm sang số thích hợp cho mỗi xe. Chỉ cần nhớ vận tốc tua máy ở 1.000 vòng/phút của số lớn sẽ là điểm êm ái tiếp nhận số nhỏ.

Về số là khi phanh lại, ga xuống 1.000 vòng/phút. Nếu đường đông, vẫn phải tiếp tục giảm tốc, bạn cần rà thắng, nhả côn để xe bắt êm ái. Nếu đường cho phép duy trì tốc độ ấy chứ không giảm hơn nhiều thì bỏ thắng giữ ga cao một tí (khoảng 1.200 vòng/phút) mới bắt côn để xe không khựng lại. Khi tăng tốc cũng thế, nhưng nếu lỡ rú ga cao hơn so với mức cần thiết, thì về côn để việc tăng số được êm ái.

Chân côn linh hoạt - thách thức tài non

Nổ máy, vào số và nhả côn, bạn sẽ thấy nó có 3 khoảng khác nhau. Khoảng đầu từ khi chân côn kịch sàn tới khoảng 1/4 hành trình, côn chưa bắt nên có thể chuyển số. Đây là khoảng “chết” của côn. Khoảng dài 1/2 hành trình tiếp theo, côn bắt tăng dần, xe tăng tốc theo mức tăng ga. 1/4 hành trình còn lại, dù nhả chân côn hay không thì xe vẫn thế. Đó là khoảng trượt dùng để “đỡ côn” khi qua đường xấu hoặc lỡ đi số cao mà vận tốc hơi thấp nhưng không tiện về số vì tăng tốc ngay sau đó. Nguyên tắc khi nhả côn là nhanh dần đều. Khi đang nhả chân côn mà cần cắt ngay thì đạp dứt khoát rồi sau đó tiếp côn lại chứ đừng ngập ngừng xe sẽ giật.

Rà phanh chứ đừng đạp

Trừ trường hợp có sự cố, còn bình thường nên rà thắng và cảm nhận sự giảm tốc chứ đừng đạp phanh ứ hự. Rà cho đến khi nào gần dừng hẳn xe thì nhả ra một tí cho xe tự dừng chứ đừng cầm cự đến phút cuối. Bạn cứ thử và cảm nhận sự khác biệt, làm thế nào mà hành khách trong xe không hề biết xe đã dừng là đạt.

Tăng ga, nhả côn và nghe xe tăng tốc

Ấn ga làm sao khi nhả côn đến khoảng chừng 1/2 hành trình là xe đạt ngưỡng chuyển số tiếp theo, đạp nhẹ côn nhưng dứt khoát chỉ cần vào khoảng chết là tiếp tục sang số và lại nhả côn. Cứ côn ra ga vào sao cho thật điều, thật nhịp nhàn

Nếu bạn nhả hết rồi lại đạp côn kịch sàn, bạn sẽ nghe tiếng khục khi bắt côn số mới, các vị khách đồng hành của bạn sẽ bị gật gù đấy

Nguyên tắc 10 giây trong phố

Đi trong phố, tài xế cần dựa vào tính huống giao thông và dự đoán tốc độ tối đa sẽ đi. Bạn chỉ có 10 giây để đạt tốc độ này. Sau đó bỏ hẳn chân côn, đường thoáng, có thể đi số 3 hoặc 4, đệm ga khoảng 1.500 vòng/phút.

 

Kinh nghiệm để đời cho người lái xe số sàn - 22

 

Lái xe số sàn có rất nhiều nguyên tắc

So với xe số tự động, xe số sàn đòi hỏi người cầm lái phải có nhiều thao tác hơn, nhất là trong thành phố. Ngoài việc biết lái xe, bạn phải đi thế nào là tốt nhất cho xe như tránh mài côn, sang số khi máy còn yếu. Tuy nhiên, việc lái xe số sàn trong thành phố - nơi đông dân cư và thường xuyên tắc đường lại là chướng ngại lớn của người điều khiển xe

Chọn số phù hợp với tốc độ

Khi di chuyển trong thành phố, có những đoạn đường thông thoáng nhưng cũng có những đoạn đường thường xuyên bị ùn tắc. Do đó, tốc độ ở những đoạn đường sẽ có sự khác nhau.

Với việc di chuyển xe số sàn ở tốc độ khác nhau, việc bạn cần lưu ý đó là phải lựa chọn số phù hợp với tốc độ tương ứng. Bởi trong trường hợp xe chưa đủ tốc độ mà bạn chạy xe ở số cao thì sẽ gặp phải tình trạng ép số. Điều này có nghĩa là xe chạy bị ì khi ga và sẽ không có được tốc độ như bạn mong muốn. Lưu ý rằng, đây cũng là nguyên nhân khiến hộp số xe mau hỏng. Do đó tài xế cần điều chỉnh tốc độ phù hợp với số xe khi di chuyển trong đường thành phố.

 

Kinh nghiệm để đời cho người lái xe số sàn - 13

 

Sử dụng chân côn hợp lý

Chân côn được xem  là vấn đề khó khăn đối với mỗi người khi đi xe số sàn. Thế nhưng cũng chính chân côn sẽ giúp việc lái xe an toàn hơn rất nhiều so với xe số tự động.

Nếu muốn xe ô tô của bạn vận hành êm ái trong thành phố, hãy nhớ đạp côn phải vào hết. Cùng với đó, khi nhả côn gần hết hãy dừng lại khoảng 3 đến 5 giây cho xe bắt đầu chuyển bánh, sau đó mới nhả hoàn toàn côn ra.

Khi đạp côn mà xe không khựng lại hoặc vọt đi chứng tỏ tài xế đang dùng chân côn đúng cách. Đồng thời, côn tiếp xúc với bánh đà phù hợp không bị đột ngột còn giúp xe bền hơn.

Vào cua

- Nên vào cua ở ngã 4 vuông góc với vận tốc khoảng 50km/h trở xuống để có thể đạp côn trước. Chân phải để vào chân phanh nhằm mục đích rà phanh cho chậm lại và chuẩn bị nếu có trường hợp khẩn cấp. Khi bạn thoát ra khỏi cua mà xe bị giảm tốc độ nhiều, bạn nên về số, còn xe vẫn chạy nhanh thì bạn chỉ cần tăng ga và chạy tiếp.

- Nếu vào cua ở những đoạn đường con thì không nên đạp côn, nhất là ở vận tốc lớn. Bởi xe sẽ bị mất độ bám đường, gây nguy hiểm.

- Không nên về số trước khi ôm cua, tới khi cua xong nếu thấy xe bị chậm lại nhiều mới nên về số.

- Thời điểm vào cua tài xế không nên đệm thêm ga, trừ khi xe chạy chậm.

- Khi vào cua chân phải nên để ở chân phanh để phòng tình huống nguy hiểm và tránh bị bối rối khi đạp nhầm chân ga.

Côn khi tắc đường

 

Kinh nghiệm để đời cho người lái xe số sàn - 14

 

Khi xảy ra tình trạng tắc đường, tài xế cứ để ga-răng-ti, chờ sẵn chân thẳng. Nếu thấy xe trước nhích thì nhả côn cho xe mình nhích theo. Nếu đi đều, chậm thì ra côn đến đâu bạn giữ nguyên đấy và thêm ga. Còn nếu ra hết côn ở số 1 được và ru ga 1.000 – 1.200 để đi đều sẽ tốt hơn.

Nếu thấy xe trước đỏ đèn, xe sau phải đạp côn kịch sàn một cách dứt khoát và cứ thế để xe trôi chậm. Thậm chí bạn nên nhả nhẹ một chút thay cho việc rà thẳng. Nếu xe trước lại di chuyển thì bạn bắt côn trở lại. Cho tới khi nào xe trước dừng hẳn bạn mới phải đạp phanh, ra côn nhẹ nhàng và cắt phải dứt khoát.

Nếu đường tốt, bạn có thể lên số 2 và cho tới khi thoát ra chỗ thông thoáng thì lên số 3 và bỏ chân côn.

Tránh về số N (số mo)

Việc điều khiển xe số sàn về số N được các chuyên gia xe khuyên không nên làm. Vì khi về số N xe sẽ chạy theo quán tính lao về phía trước khiến bạn không làm chủ được tốc độ, khó xử lý khi gặp chướng ngại vật.

Đặc biệt, khi xe đổ đèo tuyệt đối không được về số N. Xe lao xuống dốc mà không có sự hỗ trợ của hộp số, chỉ phanh trong thời gian quá lâu sẽ khiến phanh bị nóng, quá nhiệt dẫn đến mất tác dụng. Nhiều người vì tiết kiệm xăng mà về số N nên không kiểm soát được tình hình dẫn đến những sự việc không đáng có.

Vượt xe trên đường

 

Kinh nghiệm để đời cho người lái xe số sàn - 15

 

Nếu muốn vượt một xe trên đường thì hãy về số thấp (khoảng số 3), trong lúc về số để vượt cần đệm chân phanh, tránh hỏng động cơ và ly hợp. Trong lúc vượt kết hợp còi, xi-nhan và đèn passing sẽ giúp bạn và những xe xung quanh an toàn. Sau đó, có thể bỏ qua số 4 trung gian mà sang ngay số 5 để tiết kiệm nhiên liệu.

Đừng để số khi dừng đèn đỏ

Về số N sẽ có lợi nhất cho xe khi phải dừng đèn đỏ hoặc lúc kẹt xe. Bởi lẽ, dù ổ bi kết nối trực tiếp với bố ly hợp có tuổi thọ khá dài, tuy nhiên không phải là nó sẽ hoàn toàn bền bỉ khi người lái sử dụng xe sai cách. Về N sẽ tách ly hợp khỏi hộp số giúp vòng bi không tiếp xúc với các lò xo trên bộ ly hợp, điều này làm tăng tuổi thọ cho hệ truyền động của xe.

Không gác chân lên bàn đạp côn

Nhiệm vụ của bàn đạp côn là ngắt ly hợp, tách hộp số khỏi động cơ để xe có thể chuyển số. Bố ly hợp là bộ phận có trách nhiệm kết nối động cơ và hộp số để truyền lực đến các bánh răng dẫn động, hơn nữa, bố ly hợp cũng có khả năng cắt đường truyền lực khi cần thiết. 

Khi gác chân lên bàn đạp côn, không ít thì nhiều cũng sẽ tác dụng lực, nhất là những xe có bàn đạp côn rất nhẹ. Điều này sẽ làm bố ly hợp không ăn khớp hoàn toàn với động cơ, gây ra tình trạng trượt ly hợp. Hậu quả dẫn đến hộp số sẽ không truyền tải đủ 100% công suất từ động cơ, gây tiêu hao nhiên liệu và bố ly hợp cũng nhanh bị ăn mòn. Chính vì vậy, nếu người lái liên tục tì lên chân côn, bộ phận này sẽ hoạt động “nửa vời” và nhanh chóng bị bào mòn. Khi bố ly hợp sắp hỏng, xe sẽ mất độ bốc và ì hơn bình thường.

Không dùng côn để giữ xe trên dốc

Kinh nghiệm để đời cho người lái xe số sàn - 16

 

Đây là cách hại hộp số “mọi phần” khi các chi tiết như bố ly hợp, bánh răng dẫn động, ổ bi sẽ phải chịu lực ma sát rất lớn để giữ cả khối lượng xe đứng yên trên dốc, trong khi thắng ở 4 bánh có thể đảm nhận trách nhiệm này một cách nhẹ nhàng.

Thực tế tính năng này chỉ cho phép giữ xe đứng yên trong 1 - 2 giây để người lái có thời gian chuyển từ bàn đạp thắng sang bàn đạp ga. Hãy sử dụng thắng tay khi đậu xe lâu hơn 5 giây, nếu sợ xe bị trượt dốc khi di chuyển, bạn hãy thả bớt chân côn, dậm thêm ga và từ từ nhả thắng tay để xe bò lên dốc.

Đừng ép số để tăng tốc

Số cao trên cần số có vai trò giúp xe đi nhanh nhưng vẫn giữ vòng tua máy thấp, giúp tiết kiệm nhiên liệu và các chi tiết máy được hoạt động với áp lực thấp nhất. Khi muốn tăng tốc, các bác tài thường về 1 số, tăng ga, sau đó mới lên lại số cũ, điều này giúp xe tăng tốc rất nhanh nhưng cũng hại hộp số hơn so với cách nhấn thêm ga để tăng tốc.

Ngoài ra, chỉ sang số khi xe đạt đủ vận tốc, hạn chế thói quen sang số khi vòng tua máy chạm đến vạch đỏ. Bắt hộp số phải làm việc dưới sức ép lớn lâu ngày, tuổi thọ của nó chắc chắn sẽ bị giảm và việc phải móc hầu bao cho chi phí sửa chữa là điều tất nhiên.

Ra vào số đúng tốc độ

Ngoài việc biết lái xe, bạn phải đi thế nào là tốt nhất cho xe như tránh mài côn, sang số khi máy còn yếu. Có một thực tế là hầu hết bác tài ở Việt Nam thường sang số khi máy chưa đủ vòng tua, khiến xe bị ì, không thoát máy. Nếu bạn chưa đạt đủ tốc độ đã vào số cao sẽ làm cho xe ì, đạp ga xe không tăng tốc được (chạy ép số).

Thông thường các hãng xe đều có ngưỡng sang số hợp lý không giống nhau, nhưng trung bình vào khoảng 2.500 vòng/phút khi từ số 1 vào số 2. Nếu vào số hợp lý, xe sẽ khỏe để vào các số sau và giữ cho máy bền hơn, cộng với thao tác sang số nhanh (giảm ga và cắt côn nhanh - sang số - nhả côn từ từ kết hợp tăng ga), xử lý chướng ngại vật trên đường tốt, bạn sẽ đi được nhanh và êm hơn.

Chú ý khi dùng thắng tay đúng cách

 

Kinh nghiệm để đời cho người lái xe số sàn - 17

 

Nhiều tài xế thường sử dụng thắng tay khi đề-pa ngang dốc và nếu có dấu hiệu tụt dốc lại xiết phanh tay. Thật ra, thắng tay không được thiết kế cho khả năng dừng khi xe đang chạy, mà chỉ yêu cầu là giữ xe đứng yên khi xe đã dừng. Nếu cố gắng dừng xe mà chỉ dùng thắng tay thì sẽ thấy nó không thích hợp và nguy hiểm như thế nào.

Nếu thắng tay không nhả ra hoàn toàn khi xe đang chạy sẽ dẫn đến sớm bị mòn, bố thắng láng bóng do hiện tượng trượt bố thắng, nhưng điều nguy hiểm hơn là nhiệt phát sinh có thể làm sôi dầu thắng, dẫn đến hậu quả là thắng mất tác dụng. Bạn nên dùng cách đề-pa truyền thống lúc học lái xe, sẽ an toàn và dễ sử dụng hơn.